પિંજર ઘર ***મહેન્દ્ર જોષી

પિંજરઘર ***મહેન્દ્ર જોષી  

ક્યારેક મને 

મેના કહી 

પઢાવે પાઠ રાજા રામના 

ક્યારેક મને 

મૂંગી કોયલ કહી 

કૂજવા કહે ઘરના હિંડોળે 

ક્યારેક મને 

ચાંચ વિનાની કહી 

ચૂગવા કહે 

સોનેરી દાણાઓ 

અંદરના ઓરડે 

છેક અંદરના ઓરડે 

હું પૂછું મને મનોમન 

અરે !

આ તો કેવો પ્રેમી ?

મારું આકાશ કેદ કરી 

મને ઊડવાનું  કહે 

વારંવાર 

તેના પિંજર જેવા 

ખાલી ઘરમાં .......!

બગીચામાં અપરાધ ***મહેન્દ્ર જોષી

ગુલાબનું અંગારા થવું 

એ એક અપરાધ છે 

ગુલાબનું કોઈને ખોબામાં ધરવું 

એ બીજો અપરાધ છે 

ખોબાને સદંતર ભૂલી જવો 

એ વળી ત્રીજો ...

સાંજનું ધીરે ધીરે પડવું 

એ એક અપરાધ છે 

સાંજનું ખાલીખમ્મ બગીચામાં પડવું 

એ બીજો અપરાધ છે 

બગીચામાં એકલવાયા બાકડાનું 

એકલું પડવું એ વળી ત્રીજો ...

આંસુઓ વારે વારે આવી જવા 

એ એક અપરાધ છે 

આંસુઓ પોતાની જ આંગળીઓથી લૂછવા 

એ બીજો અપરાધ છે 

પાસે કોઈનો નામગૂંથ્યો રૂમાલ ન હોવો 

એ વળી ત્રીજો .....

પણ 

કોઈને હમણા જ આવું છું કહીને 

ક્યારેય ન આવવું 

એ સૌથી મોટો અપરાધ છે 

આ જગતમાં 

અપરાધ તો ઘણા છે .......મહેન્દ્ર જોષી (કવિતા દ્વિમાસિક અંક જુન ૨૦૧૩ )

સ્પર્શ :બંગાળી કવિતાનો ગુજ. અનુવાદ

સ્પર્શ ***બંગાળી કવિતા *સમરેન્દ્ર સેન ગુપ્ત ***હિન્દી અનુ.રામશંકર દ્વિવેદી *ગુજ.અનુ.મહેન્દ્ર જોષી

જયારે સ્પર્શ જ સર્વોપરી છે
ત્યારે વાત કરવાનો કોઈ જ અર્થ નથી

શિશુના હોઠ પર જયારે ભાષા નથી હોતી
ત્યારે તે સ્પર્શીને જ તેની જરૂરીયાત બતાવે છે

પુરુષ-સ્ત્રીનો માંસલ આદિમ દ્વન્દ્વ પણ
સ્પર્શમાં જ છુપાયેલ હોય છે

મૌન અથવા સંકેતથી  જ સમજાવવા  ઈચ્છે છે ,
સ્પર્શથી જ સમજાવી શકાય છે
અને મુખ પરની નીરવતા
તેને સંકેત -સૌન્દર્યથી શણગારવા ચાહે છે

તો આવો ફરી
ચુપ રહીને જોઈએ થોડા દિવસ
આવો થોડો સમય
એક પણ વાત કહ્ય વિના
આપણે જીવંત રહી શકીએ છીએ કે નહિ ,,
આપણે તે કરી શકીએ છીએ કે નહિ

સાંજના પાલવમાં
જયારે ઉદ્વિગ્ન તારાઓ
આકાશને ભાષાહીન કરી દે છે

જુઓ કવિતાના અક્ષરો સર્જીને
તેને માટે માત્ર સ્પર્શ જોઈએ
કલામને અન્ગૂલીઓનો સ્પર્શ
કાગળને શાહીનો
અને
મૃત્યુથી નીરવ થઇ જઈએ તે પહેલાં
જે તારા હાથમાં
રાખી દેવા ઈચ્છું છું
ભાષાહીન સ્પર્શનો સંસાર .......અનુ.મહેન્દ્ર જોષી :સૌજન્યસ્વીકાર સર્જક સામયિક બંનેનો ...